Der hale, dèr plante

olfactory art

Geur, ritueel en verbondenheid komen samen in het werk ‘der hale, dèr plante’ over het jaarlijkse ritueel in de meimaand van het halen en planten van de den in Zuid-Limburg. Deze levende traditie verbindt gemeenschap, seizoenen en duurzaamheid en maakt dit cultureel erfgoed ervaarbaar door geur.

In het gelaagde werkje van 80 bij 50 mm wordt het ritueel gevangen in een geurlandschap van dennenhars, vers gezaagd hout, paardenvacht en zweet.

Der hale, dèr plante (2026)
Mixed media, wax, textiel, paardenhaar en aromatica

Oplage
35

Voor
De gemeente Eijsden-Margraten, project Kunst-O-Maat

#hope

olfactory art

#hope

a smellscape on states of mind, shaping hope in uncertain times

Geur als ruimte voor mentale ademhaling

De installatie #hope is ontstaan vanuit een eenvoudige vraag: kan geur het gevoel van hoop oproepen en emotioneel of lichamelijk worden ervaren? Hoe voelt hoop? Is er een plek in het lichaam waar hoop leeft? Of een innerlijke beweging of toestand die hiermee resoneert? En: kan geur hier contact mee maken? Of een trigger zijn?

Vanuit dit olfactorisch vertrekpunt ontvouwt een artistiek onderzoek naar kwaliteiten als flexibiliteit & veerkracht, openheid & toegankelijkheid, en vertrouwen & stevigheid en verdiepten het olfactorische en zintuiglijke onderzoek. Dit leidde tot drie afzonderlijke geurprofielen binnen het uiteindelijke smellscape.

Een groen, sappig akkoord roept flexibiliteit en veerkracht op. Het is gras- en stengelachtig en licht scherp, alsof er een opwaartse beweging ontstaat in de ruimte.
Een rozenakkoord nodigt uit tot zachtheid en ontvankelijkheid. Niet klassiek bloemig, maar licht, transparant en ademend.
Een wortel- en houtakkoord brengt de ervaring terug naar de grond: droog, stevig en aards, met een stille, dragende stabiliteit.

Deze drie akkoorden vormen geen vaste compositie, maar een dynamisch en verschuivend veld. Door de nabijheid van de bezoeker en de verstrijkende tijd verandert het geurlandschap voortdurend.

Alle akkoorden zijn speciaal voor deze installatie door de kunstenaar ontwikkeld.

De vertaling naar materie

Binnen de installatie vertaalt het geurlandschap zich ruimtelijk in bamboe, gips, rekverband en lint. Bamboe beweegt mee en geeft spanning zonder te breken. Gips maakt sterk en fixeert. Rekverband en lint balanceren tussen bescherming, verbinding en vertrouwen. De materialiteit volgt daarmee dezelfde logica als de geur: een voortdurende beweging tussen openheid, veerkracht en stevigheid.

De installatie is in situ opgebouwd in De Meldkamer, een expositieruimte voor experimentele kunst in Maasticht. De precieze choreografie stond vooraf niet vast, maar ontstond organisch in relatie tot het gedrag van de geur in de ruimte en de hangende objecten. Het resultaat is een bewegend en ademend landschap dat reageert op context, tijd en de aanwezigheid van de bezoeker.

Het lichaam reageert eerst

Tijdens de tentoonstelling viel steeds opnieuw op hoe bezoekers de ruimte betraden. Vaak begon de verandering in houding al op de trap die naar De Meldkamer leidt. Stemmen werden zachter, bewegingen vertraagden. Alsof het lichaam al anticipeerde op informatie die het denken nog moest bereiken.

Deze observaties vormen een belangrijk aspect binnen #hope en maken zichtbaar hoe zintuiglijk rijke omgevingen invloed hebben op gevoelens van openheid, kwetsbaarheid en innerlijke stevigheid. Hoop wordt hier niet bestudeerd vanuit een theoretisch kader, maar vanuit een zintuiglijk en lichamelijk perspectief, waarin atmosfeer, materiaal en waarneming elkaar voortdurend beïnvloeden. Geur functioneert hier als medium voor externe èn innerlijke afstemming.

Geur als ruimtelijke communicatie

In deze context wordt geur een vorm van ruimtelijke communicatie die zich nauwelijks laat verwoorden in taal. Visuele prikkels vervagen, mentale ‘herrie’ verstomt. Geur verschuift subtiel hoe we een ruimte èn onszelf ervaren.

Het kunstproject sluit aan bij een herwaardering van geur, waarin deze niet wordt gezien als een decoratief of storend fenomeen, maar als een medium dat onze innerlijke ruimte in beweging zet. Geur dicteert niets, maar nodigt uit tot vertraging, verinnerlijking en een hernieuwde verbinding met onze eigen aanwezigheid, historie en identiteit.

Een vluchtige verkenning

Toch is #hope nadrukkelijk een artistiek onderzoek en zeker geen poging om emoties te sturen, maar een verkenning hoe geur tijdelijk mentale ruimtes kan openen.

Misschien ligt de kracht van geur dan ook juist in haar vluchtigheid.
Wat #hope laat zien, is niet wat hoop wezenlijk ís, maar hoe hoop heel even voelbaar wordt:

Een subtiel oprichten,
een plotselinge glans in de ogen.

Een luisteren naar geur.

Van 15 tot en met 30 april 2026 in De Meldkamer, Maastricht.

Home Is a Smell

olfactory art

Kan geur je thuis zijn?

Voor Home Is a Smell nodigde ik mensen met verschillende achtergronden uit om de geur te delen die hen thuis brengt. In gesprek over deze geuren ontvouwden zich verhalen over geliefde mensen, vertrouwde plekken en dagelijkse rituelen. Over een moeder. Een kast. Een familierecept. Een bloem. Een appelflap.

Het project verkent de krachtige relatie tussen geur, herinnering en identiteit. Tijdens het samen ruiken van geuren die de participant meebracht, ontstonden verstilde gesprekken over intieme en verloren gewane herinneringen, rituelen en dromen.

De expositie bestaat uit tekstfragmenten, gevangen geuren en objecten. Elke installatie vertelt een persoonlijk verhaal. Bij elkaar vormen ze een subtiel archief van herinnering en emotie.

Home Is a Smell is een eerste editie van een groter participatief project dat geur, verhalen en mensen samenbrengt. De tweede editie is inmiddels in ontwikkeling.

Wil je deelnemen aan een volgende editie? Stuur me gerust een bericht.

Home Is a Smell (2026)
Participatief project waarin mensen uit alle windstreken vertellen over de geur van thuis.

Bij
De Meldkamer, Maastricht

Urban Shelter

een installatie over hoop, verbinding en contemplatie

olfactory art

Kan geur een ruimte veranderen in een plek van hoop en bezinning?

Urban Shelter ontstond uit mijn verlangen iets tastbaars te doen met de beelden van tentenkampen vol ontheemden; dagelijkse getuigenissen van kwetsbaarheid én veerkracht. Door de kracht van deze ontheemden te eren, probeer ik mijn eigen gevoel van machteloosheid te transformeren tot een getuigenis van hoop.

Urban Shelter is mijn zoektocht naar beschutting, niet alleen als plek maar ook als gevoel. Een moment van uitademen, verbinding en verstilling in een wereld die tegelijk hartbrekend als hoopvol is.

De geurcomposities in deze installatie zijn geïnspireerd op aroma’s die in verschillende spirituele tradities mensen samenbrengen, tot stilte uitnodigen en het hart openen. Geuren die troost bieden én herinneren aan wat ons verbindt.

Urban Shelter (2025)
8 panelen van biologische was, linnen, aromatica en beukenhout

Bij
De Meldkamer, Maastricht

Unconditional

olfactory art

Zeepobjecten en smellscape ‘Unconditional’

Olfactorische vertelling over de geschiedenis van Molukse vrouwen op Banda, vastgelegd in twintig zeepobjecten. In de receptuur van de zeep en de geurformule is uitsluitend gewerkt met grondstoffen die op het indonesische eiland Banda voorkomen of elders op de indonesische archipel worden verbouwd zoals nootmuskaat, kruidnagel, sereh, cassia en kokosolie. Het zijn verwijzingen naar de geschiedenis van Banda die getekend is door de specerijenhandel van de VOC en de latere kolonisatie.

Het smellscape en de zeepobjecten maken deel uit van de grotere installatie Unconditional van beeldend kunstenaar Juul Sadee.

Bij: Bradwolff Projects, Amsterdam
Jaar: 2019

Parfumvarken

olfactory art

Parfumvarken, geurbalm & installatie

Observaties op verschillende varkenshouderijen, interviews met varkensboeren, geuronderzoek en persoonlijke reflecties zijn vertaald naar een geurbalm van varkensreuzel met aroma’s van warme varkenshuid, voedselsoep, uitwerpselen en kadaver en een installatie over het geurlandschap van de intensieve varkenshouderij in Noord-Limburg.

De geurbalm Parfumvarken en de installatie Smellscapes maken deel uit van het project Parfumvarken van kunstenaar Cathalijne Smulders. Het project vond plaats in het kader van het Circular Art Lab Limburg van Museum Bommel van Dam in Venlo.

Geurbalm en installatie werden gepresenteerd tijdens de expositie Parfumvarken, een onderzoek naar de geur van varken in Limburg.

De geurbalm Parfumvarken is opgenomen in de collectie van museum Van Bommel van Dam in Venlo.

Curator: Saskia van de Wiel
Keramiek: Mariska Koolen
Bij: Museum van Bommel van Dam, Venlo
Jaar: 2017