Codex Eyckensis, – een olfactorische herbeleving van een middeleeuws manuscript
Codex Eyckensis – An Experimental Olfactory Reimagining is een geurinstallatie die het oudste evangelieboek van de Benelux opnieuw tot leven brengt via geur. Het project onderzoekt hoe het achtste-eeuwse manuscript mogelijk heeft geroken door de oorspronkelijke materialen zo nauwkeurig mogelijk te bestuderen en te reconstrueren. Zo ontstaat een zintuiglijke herbeleving van een object dat normaal ontoegankelijk blijft.
Het originele manuscript bevindt zich momenteel in een beveiligde bunker van KU Leuven, waar het wordt bestudeerd en geconserveerd. De geurinstallatie biedt bezoekers daardoor een unieke kans om de Codex toch zintuiglijk te ervaren, ondanks zijn fysieke afwezigheid en kwetsbaarheid.
Als vooronderzoek zijn ijzergallusinkt, conserveringsmethoden, aardepigmenten en plantaardige kleurstoffen gereconstrueerd volgens middeleeuwse technieken, en is de geur van historisch vervaardigd hertenleer en kalfsperkament bestudeerd. Natuurlijke kleurstoffen zoals reseda luteola en indigo zijn eveneens gereproduceerd, maar lieten geen waarneembaar geurspoor achter en zijn daarom niet opgenomen in de uiteindelijke compositie.
De uiteindelijke compositie bestaat uit drie in elkaar grijpende akkoorden:
– kalfsperkament
– boekbinding
– ijzergallusinkt & aardepigmenten
Elk akkoord is ontwikkeld op basis van historisch materiaalonderzoek, vroegmiddeleeuwse recepturen en hedendaagse parfumerietechnieken. Het resultaat is geen exacte reconstructie, dat blijft onmogelijk, maar een aannemelijke, historisch geïnformeerde herbeleving van hoe de Codex in zijn oorspronkelijke context geroken kan hebben.
Dit project toont hoe geur kan functioneren binnen erfgoed, kunst en museale contexten: als een krachtige manier om geschiedenis tastbaar, ervaarbaar en toegankelijk te maken.
Curator: Stephanie Cousin
Conservator: Syra Kalbermatten
Bij: De Schatlkamer van Sint Catharina, Musea Maaseik, Maaseik BE
